Forrige
Oversættelse
Næste

224

1411. 24. marts

Kolding

Forlig mellem kong Erik og hertuginde Elisabeth af Slesvig samt grev Henrik af Holsten hvorved kongen tilstedes at beholde Nyhus slot, Flensborg samt Wikes- og Husby-herreder i 5 år fra næstkommende Sankt Hansdag som pant. Dronning Margrete tilstedes at beholde Lille Tønder slot med fogderiet, dvs. Tønder herred m.v. Bispen af Slesvig erholder Svavsted og Stubbe, og hertuginden og greven får Als, Ærø og Sundeved m.v.

A: RA. Slesvig (forhen Gem. Arch. XII 43) = ny kronol. rk. 2297. Perg., slidt. 47 × 37,2 (plica 4,2). 1: Kong Eriks unionssekret, DKS 62. 2: Hertuginde Elisabets segl af rødt i brunt indfattet voks i perg.rem, DKS. II 152. 3: Biskop Henrik af Osnabrücks segl af rødt i brunt indfattet voks i perg.rem. 4: Balthasar von Wendens segl af rødt i brunt indfattet voks i perg.rem. 5: Peder Lykkes segl af brunt voks i seglsamlingen i RA., DGS. 813. 6: biskop Bos segl af brunt voks i perg.rem, DGS. 732. 7: Johan Skondelevs segl af brunt voks i perg.rem, DGS. 972 og Schlesw.-Holst. Siegel d. Mittelalters II:1 22. 8: Jens Dues segl af brunt voks i perg.rem, cf. DAS. 710. 9: Anders Jakobsens segl af brunt voks i perg.rem, cf. DAS. 932. 10: Niels Iversens segl (Rosenkrans) af brunt voks i perg.rem, cf. DAS. 1045. 11: perg.rem. 12: Herman von Vitzens segl (ført af Claus von Vitzen) af brunt voks i perg.rem, AS. C li 22 13: Johan Skarpenbergs segl af brunt voks i perg.rem, DAS. 1082. 14: Erik Nielsens segl (Gyldenstjerne) af brunt voks i perg.rem, DGS. xvi. 15: Bernike Skinkels segl af brunt voks i perg.rem, DAS. 849. 16: Jens Strangesens segl (Bild) af brunt voks i perg.rem, AS. L iv 5. 17: Peder Mogensens segl (Due) af brunt voks i perg.rem, AS. D xvii 4. 18: Klaus Limbæks segl af brunt voks i perg.rem, AS. L xxv 14. 19: Erik Krummediges segl af brunt voks i perg.rem, AS. F xxxi 4. 20: Markvard van Siggems segl af brunt voks i perg.rem. med omskriften S' DNI MARKVADI. VA. SIGGE om todelt skjold med gitter og skrånende tværstriber. 21: perg.rem med påskriften Ot<te> Sestede. 22: Otto Knobs segl segl af brunt voks i perg.rem, AS. C li 15 (s' ottonis wlf milit' iusticiar' sunderiuc'). 23: Tønne Rønnows segl af brunt voks i perg.rem, AS. L i 57. 24: Lyder Storms segl af brunt voks i perg.rem. med påskriften L<uder> Storm. Omskriften ulæselig. I skjoldet en jomfru i en fjerham, hvorpå hjelm med to Vesselhorn. 25: Otto Sehesteds segl (ført af Sivert Sehested) af brunt voks i perg.rem. 26: Reimer Sehesteds segl af brunt voks i perg.rem, AS. F lvii 28. 27: Johan Hogenskilds segl af brunt voks i perg.rem, AS. L xxiii 10. 28: Sivert Limbæks segl af brunt voks i perg.rem, AS. L xxv 7. 29: Borkhard Krummediges segl af brunt voks i seglsamlingen i RA. med omskriften S' BORCHAR:DCRUMEDYG om skjold med plantemotiv. På bagsiden dit is de breff des vredes de to Koldinghe ghe deghe<dinget> ware de stan scal to vinf jaren don anno domini m cccc xi profesto annunciacionis Marie. — Aa: notarialinstrument fra 1414 31. december (RA.), trykt Jahn, Unionsgesch. 498.

Tryk: Antislesvigholst. Fragm. XIV 91; Dipl. Flensborg. I 181; Sverges Traktater III 9 nr. 441 - Hvitfeld IV 199 f. 636 (i dansk oversættelse); Jahn, Unionsgesch. 498; Westphalen IV 3185 nr. 36; Reg. Dan. nr. 3253*; Rep. nr. 5141; Vejledende Arkivreg. X 20 nr. 54.

Tekst efter A; læsionerne i A er udfyldt efter Aa:
In godes namen amen ♦ Dyt sind de degedinge de gedegedinget sind tusschen deme allerdorluchtigsten fursten vnde heren heren Erike mit godes gnaden der rike Denmarken Sweden Norwegen. der Gothen vnde der Wende koninge vnde hertogen to Pomeren vor sik vnde sine eruen vnde nakomelinge vnde sine vorscreuene lande vnde der rike vnde landen inwonere vnde hulpere denere vnde alle de eren vppe de eene siden. vnde der hochgeborenen furstinnen frowen Elizabeth van godes gnaden hertoginnen to Sleswik greuinnen to Holsten to Stormeren vnde to Schowenborg vnde eren kinderen vnde dem hochgeborenen fursten vnde heren hern Hinrike der suluen gnaden bisscope to Osenbrugge furstengreuen to Holsten to Stormeren vnde to Schowenborg. vor see vnde eren eruen vnde nakomelinge vnd ere lande vnd ere lande inwonere vnde ere hulpere denere vnde alle de eren vppe de anderen side. ♦ Vnde wi koning Erik hertogynne Elizabeth vnde greue Hinrik vorscreuene bekennen vnde betugen openbare in dessem breue dat tusschen vns in beiden siden gedegedinget is in aller wise als hir vor vnde na screuen steit also dat de vorbenomede koning Erik vnde de dorluchtigste furstinne koninginne Margareta vnde ere eruen vnde nakomelinge scholen beholen dat slot Nyehus vnd de stad Flensborg vnde Wikesherde vnde Husbuherde vppe de breue de dar vpp gegeuen sind. vnde mit alsodanigheme rechte alse se dat nu in weren hebben. vnde scolen dat vredesamliken besitten vnd bruken vngehindert van sunte Iohannis d[age to] middensomere negest to komende vort ouer viiff iare negest volgende vnde binnen dessen vorbbenomen viiff iaren scal men de vorbenomede slot stad vnde herde alse vorscreuen ys nicht losen ock scal desse vorb[enomede koninginne] Margareta dat slot Lutteken Tunderen mit der vogedie alse mit Tundersherde mit Slockes herde mit Hodersherde mit Kerreherde mit Horsbuherde. mit Bokingeherde. mit Wirkesherde. mit B[eltringeherde] mit Pylwyrmingeherde. mit Osterherdefoer vnde mit Tzilt. vnde mit Eyderstede Euerkesschip vnde mit Vtholme vredesamliken besitten bruken vnde beholden in aller wise vnde to den ia[ren alze de] breue vtwisen de dar vpp gegeuen sind. vnde malk sines rechtes vnuorsumet ♦ Ock scal desse vorbenomen hertoginne ere kindere vnde greue Hinrik bisscop Iohane to Sleswik wedder antwerden de s[lote] Swaffstede vnde Stubbe. mit den lenen qwiit vnde vrigh in sines were. vnde dat so fruntliken mit em maken dat he vordrege desser vorbenomeden koninginne Margareten vnde eren borgen der slotlouen vnde der leen. de dar to liggen des he eer vnde eren borgen belouet hefft vnde dat her eer danke vmme den vorbenomeden louen der slote vnde der leen dat em de wol geholden is wes men eme ouer vurder plichtich is dar sy he vnuorsumet ane. ock scolen se den vorbenomeden bisscop. laten bi vrede vnde bi alleme rechte. ♦ Vnde wen desse vorantwerdinge alsus gescheen is alse vorscreuen is. so scal men van staden an. der vorbenomede hertoginnen. eren kinderen vnde greuen Hinrike edder wene se dat hebben willen antwerden laten Erre. Alssen vnde Sundwith. vnde scal den bunden vnde den landsten in den vorscreuenen landen vnde den in Norregusherde der eede vordregen de se deme koninge sworen hebben. malk sines rechtes vnuorsumet in beiden siden doch so dat men nenen vnwillen vngnade edder hat den inwoneren der lande vnde den buren to 1 kere. dorch den willen dat se sik to deme vorbenomeden koning Erike gesettet hebben ♦ Och scal de vorbenomede hertoginne ere kindere vnde greue Hinrik de riddere vnde knechte houelude borgere vnd denere de deme vorbenomeden koninge Erike gehuldiget hebben vnde sik to em gesettet hebben in deme hertichrike to Sleswik edder wor se sin. se sin ghestlik edder werlik se vnde ere eruen vredesamliken besitten laten. mit alle ereme erffgude vnde panden dat en in desseme krighe nomen ys. vnde wes se ok hebben. vnde bi alleme rechte vnde vrede laten binnen dessen vorbenomeden vyff iaren ♦ Were ock dat de vorbenomede koning Erik edder de sinen iemande ridderen edder knechten houeluden borgeren vnde deneren de bi den Holsten heren bleuen. se sin ghestlik edder werlik binnen dessem krighe wes vntweldeget hadden eres erffgudes edder pande in deme hertichrike to Sleswik des scolen de vorbenomede riddere vnde knechte houelude borgere vnde denere vredsamliken bruken vnde men scal se bi alleme rechte vnde vrede laten binnen dessen vorscreuenen vyff iaren ♦ Vortmer so is hir nu een vrede gewissent an beiden siden. vnde vppe den vorscreuenen vrede sind hir nu vredebreue gheuen de man sunder ienegerleie arch vulteen vnde holden scal an beiden siden in aller wise als de luden doch so dat desse vorscreuene vredebreue vnde vrede vnde desse degedinge der sone de hertog Hinrik van Luneborg hertog Iohan van Mekelenborg hertog Wartzslaff van Stetin vnde her Baltazar van Wenden to Flensborg besegelt vnde bebreuet hebben nicht to schaden edder to hindere komen vnde de sone an beiden siden nergen mede o[uergeuen sy] men de sone scal men holden in beiden siden vnde scal hir mede gesterket wesen vnde nicht gekrenket edder hindert doch so scal een ieslik sines rechtes wesen vnuorsumet in beiden siden vnde nergen [hir] mede ouergheuen. ♦ Vnde we vangen ys [synt der] tiid. dat desse sone wissent wart to Flensborg de scolen loes wesen. vnde wes sind der tiid gescheen ys van roue van dotslage vnde van nemende edder [dar de sone nicht] mede holden is des scal de vorbenomede koning Erik edder de koninginnen bliuen bi twen vte ereme rade vnde des geliik de hertoginne ere kindere edder greue Hinrik bliuen ock by twen vte ereme rade vnde de scolen wesen dree weken [na paschen] negest to komende to Flensborg ♦ Were ouer dat de deme sonebrake gescheen is dar nicht komen konde so scal he enen anderen in siner stede schicken de nete vnde vntgelde alse he doen scolde. vnde wes de vorbenomede schedeslude dar vmme seggen wo men de [sonebrake] vorboten scal [dar scal sik een ieslik ane noghen] laten doch so dat [men nemande] dar vmme vntliue. ♦ Were dat de schedeslude des nicht eendregen konden so scal her Erik Krummedik vnde Clawes Leembeke ouerlude dar to wesen wes se denne dar vmme seggen dar scal yt bi [bliuen vnde her] Erik Krummedik vnde Clawes Leembeke scholen dat vppe de vorscrevene tiid dar vorscheiden vnuortogert. ♦ Ock scal alle to sprake de erer een to deme anderen hafft went to desser tiid fruntliken bestanden bliuen. also dat erer een deme anderen nicht to seggen scal binnen dessen vorbenomeden vyff iaren sunder efft Tunderen loes wurde binnen dessen iaren dar moste men wol vmme spreken doch een ieslik sines rechtes vnuorsumet. ♦ Wen ouer desse vorbenomeden vyff iar vmme komen sind. so scal erer een deme anderen fruntliken rechtes plegen vmme alle tosprake de erer een to deme anderen hefft an beiden siden in desser wise als hir nascreven steit also wan desse vorbenomeden vyff iar vmme kommen sind. ♦ Welkere deme andeeren denne to seggen wil de scal em tovoren to seggen edder to seggen laten neghen weken tovoren. wen de neghen weken vorgan sind so scolen se van staden an alse m[en] dat aller eerst affvaren edder affriden kan sunder togeringe vnde sunder arch denne eenen vruntliken dagh holden an beiden siden to Nuborg in Fune. doch so we deme anderen to seggen wil de segge em to tusschen passchen vnde sunte Michaelis dage so tideghen [to vor]en dat de dagh moghe holden werden vor sunte Michaelis dage vnde [vppe deme] dage vnde der stede scolen se denne kesen sosse an iewelker siden eres rades vte Denmarken vnde vte Sunder Iutlande de twelue scolen denne vullenkomene macht hebben se dar to vorschedende mit rechte na vtwisinge densches rechtes na tosprake vnde na antwerde vnde wes de twelue denne eendrachtliken vor recht seggen na denscheme rechte dat scolen se an beiden siden holden ♦ Were ouer dat de twelue des rechtes nicht een endrogen/ so scolen de vorbenomede twelue sosse an iewelker siden eenen heren kesen vnde mit welkere siden van den tweluen de twe heren denne eendrachtliken to vallen de rechtest gesecht hebben na denscheme rechte dat scolen se an beiden siden holden vnde duen. were ouer dat de twe heren des rechtes nicht een endrogen. so scal men klage vnde antwerde vnde de rechte de dar denne vppe gesecht sind bringen vor den romesschen koning vnde wene de romesche koning denne secht edder seggen let dat he rechte secht hefft na denscheme rechte dat scolen se denne to beiden siden also holden vnde duen vnde sik dar ane noghen laten an beiden siden ♦ Vortmer desse degedinge vnde desse vorscreuene vredebreue vrede vnde sone scal men holden in beiden siden in aller mate alse vorscreuen ys ♦ Alle desse vorscreuenen articule vnde stucke vnde een ieslik by sik loue wi koning Erik vorbenomet vnde vnse eruen vnde nakomelinge vnde wi hertoginne Elizabeth vorbenomet vnde vnse kindere vnde vnse eruen vnde nakomelinge vnde wi greue Hinrik vorbenomet vnde vnse eruen vnde nakomelinge an beiden siden stede vnde vast to holdende vnser een deme anderen in guden truwen in aller wise alse vorscreuen is. sunder ienegerleie hulperede edder argelist ♦ Vnde to groterer bewaringe vnde sekercheit alle desser vorscreuenen stukke so hebbe wi koning Erik hertoginne Elizabeth vnde greue Hinrik vorbenomede vnse ingesegele mit willen vnde mit witscop gehenget laten vor dessen breff vnde wi Baltazar here to Wenden vnde wi Peter bisscop to Ripen Bo bisscop to Arhusen Iohan bisscop to Sleswik. Ienes Duue Anders Ieepsson Niels Ywarsson Ienes Nielsson van Awenzberge Clawes van Vitzen Iohan Scharpenberg. Erik Nielsson Berneke Schinkel Niels Strangesson Peter Magnusson riddere vnde Clawes Leembeke knape de des vorbenomeden koning Erikes rad vnde man sind vnde wi Erik Krummedik Marquard van Siggem Otte Seestede Otte vamme Knope Tunne Rønnowen. Luder Storm Syuerd Seestede Reymer Seestede riddere Iohan Howeschild archidyaken to Sleswik Syuerd Lembeke vnde Borchard Krummedik de der vorbenomeden hertoginnen vnde des vorbenomeden greue Hinrikes rad vnde man sind hebben hir an vnde ouer gewesen als vorsccreuen is vnde hebben alle/ des to tughe vnse ingeseghele mit willen vnde myt widscop gehenget laten an dessen breff. ♦ De gegeuen vnde schreuen ys to Koldinge na godes bort dusend iar veerhundert iar in deme elfften iare dar na in vnser vrowen auende annunciacionis\


1. usikker læsemåde A.

— COPYRIGHT 2002, DET DANSKE SPROG- OG LITTERATURSELSKAB